Моето искуство со ракот на дојка се случи токму во овие денови, пред 25 години. А сега се восхитувам на мојата храброст сама да се соочам со сериозноста на дијагнозата и да им се спротивставам на „авторитетите“ од тоа време кои тврдеа дека станува збор за безопасна, хормонална промена.
Рекоа дека не ми е ништо. Суетни авторитети кои не го слушаат и не го набљудуваат внимателно пациентот. Веднаш знаев што е. И беше. И помина добро, благодарение на фактот што не дозволив да бидам измамена и што си ја знам работата. Претрпев две исклучително тешки операции, обете за седум дена, проследени со зрачење и хемотерапија. Умирав од страв чекајќи ги патохистолошките наоди. Се борев со силниот страв, но не се откажав.
Сама се туширав следниот ден, по секоја операција, одејќи на колена, бидејќи не можев да се исправам со три дренажи и силна болка. Ми рекоа дека повеќе нема да можам да оперирам, да возам автомобил, да пливам и да правам многу други тешки работи, и тогаш заплакав за прв пат. Среќна што сфатив дека ќе живеам, тажна што нема да го правам она што го сакам.
Но, не би била јас ако, штом ќе се смирев, ќе си речев: „Ќе видиме за тоа“. Штом косата почна да ми паѓа, решив целосно да ја избричам главата. Им реков на пријателите: „Сега си одам, Бакир ќе ми помогне и не ме гледајте чудно.“ Не се направив грда. Беше во ред. Сепак, ми даваа комплименти.
Се вратив, по точно пет месеца речиси целосно ќелава, на работа и продолжив да работам и да извршувам породувања и операции кај жени со еднаков успех. Продолжив да бидам на должност како водач на тимот.
Ми порасна црна, бодликава коса, каква што никогаш порано немав.
Се дружев со планините и природата, мојот сопруг и зет ме научија да скијам, изедов ливади коприва, а не можев да ја смислам. Ги посетував пријателите што имаа кучиња, си играв со нив.
Поминував време само со моето семејство и со оние што не спомнуваа ништо грдо, само убави приказни. Сето тоа беше лековито.
Продолжив да се занимавам со онкологија и тешко болни пациенти. Никогаш не престанав да сакам да им помагам на болните. Ги спасував најтешките, можеби затоа бев спасена?
Во добар здравствен систем, каков што можеме да направиме ние, малкумина не треба да продолжат да живеат. Исто како и јас.
Мораме да направиме таков систем.
Пациентите мора да имаат внимание, љубезност, вистинска терапија и шанса. За тоа има доволно пари во системот.
Треба да создадеме таков систем, а вие мора да помогнете во тоа. Го напишав ова затоа што Сојузното министерство за здравство и Ф ЗЗОиР, како и Кантоналното министерство за здравство и К ЗЗОиР, мора да направат многу повеќе и многу подобро.
Да не зборуваме за патувањето на пациентот, брзината на дијагнозата – тоа се подразбира, освен за оние, кои немаат поим од медицината. Има доволно од нас кои знаат. И, има доволно пари за многу подобра услуга за болните. Мораме да го направиме тоа.
И, еден ден не може да биде нивен ден за борба против ракот, туку секој ден е нивни додека ги лекуваме. Подоцна, нека изберат некои поубави, повесели датуми.
(Авторката е докторка и политичар во Босна и Херцеговина.)
*Мислењата изнесени во текстовите се лични коментари на авторите и не го претставуваат ставот на сајтот suteren.mk