Интеракциите со храна и лекови може да предизвикаат сериозни здравствени проблеми, поради што е важно да знаете кои комбинации да ги избегнувате. Експертите особено предупредуваат на грејпфрут, листест зелен зеленчук, млечни производи и алкохол кога се комбинираат со лекови како антибиотици, статини, антикоагуланси и лекови за крвен притисок.
Иако може да звучи изненадувачки, грејпфрутот е една од најпроблематичните видови храна за комбинирање со лекови.
„Грејпфрутот и неговиот сок може да се мешаат со ензимите во црниот дроб кои се одговорни за разградување на одредени лекови, вклучувајќи некои статини, лекови за крвен притисок и лекови против анксиозност“, објаснува Бурдон. Грејпфрутот е исто така ризичен кога се комбинира со некои антихистаминици, кортикостероиди и имуносупресиви.
„Дури и една чаша сок од грејпфрут може значително да го зголеми нивото на лекот во крвта“, вели фармацевтот д-р Лили Шапиро. Ова го зголемува ризикот од сериозни несакани ефекти како што се оштетување на црниот дроб и мускулите или откажување на бубрезите. Во некои случаи, како што е со лекот за алергии Алегра, грејпфрутот може да има спротивен ефект и да ја намали ефикасноста на лекот.
За разлика од другите намирници, проблемот не може да се реши со консумирање грејпфрут неколку часа по лекот.
„Неговите ефекти можат да траат до 24 часа, па затоа земањето на лекот во различно време од денот нема да ја спречи интеракцијата“, вели фармацевтот д-р Кристин Д. Сомер.
Листест зелен зеленчук
Друга група намирници на кои треба да се обрне внимание се листестиот зелен зеленчук како што се раштан, спанаќ, кељ и брокула. Овие намирници се богати со витамин К, кој може да се меша во дејството на одредени лекови за разредување на крвта.
„Прекумерниот внес на витамин К може да ги неутрализира ефектите на варфаринот, што може да доведе до згрутчување на крвта“, објаснува д-р Марјан Амиршахи, фармацевт и лекар.
Сепак, тоа не значи дека мора целосно да избегнувате листест зеленчук ако земате антикоагуланси. Клучот е да јадете конзистентна количина секој ден.
„Кај пациентите на лекови за разредување на крвта кои одеднаш го зголемуваат внесот на кељ или спанаќ, нивните нивоа може значително да се разликуваат“, вели Шапиро, додавајќи: „Клучот е да ја прилагодите дозата на лековите на вашата вистинска исхрана“. Разговарајте со вашиот лекар за да направите прецизни прилагодувања на дозата на лековите врз основа на вашиот внес на витамин К.
Млечни производи
Млечните производи како сирење, млеко и јогурт можат да бидат проблематични кога се комбинираат со антибиотици како флуорокинолони, кои се користат за лекување на инфекции на уринарниот тракт и респираторниот систем. „Калциумот во цревата го врзува антибиотикот и ја намалува неговата апсорпција и ефикасност, што може да доведе до неуспешно лекување на инфекцијата“, вели Амиршахи.
Може да забележите дека вашите симптоми на инфекцијата не се подобруваат и покрај земањето антибиотици. Млечните производи исто така можат да ја намалат ефикасноста на левотироксинот, лек што се користи за лекување на хипотироидизам и рак на тироидната жлезда.
Алкохол
„Алкохолот често е дел од оброкот, но кога се комбинира со седативи како антихистаминици, лекови против болки и психијатриски лекови, може да ги зголеми нивните ефекти, што доведува до прекумерна поспаност и ризик од повреда“, предупредува Амиршахи.
Алкохолот комуницира со многу други лекови, вклучувајќи ги и оние што се користат за лекување на артритис, ADHD, згрутчување на крвта, дијабетес, висок крвен притисок, висок холестерол и несоница.
Во многу случаи, може да предизвика зголемена поспаност, но можни се и посериозни реакции како што се несвестица, оштетување на црниот дроб или проблеми со срцето. „Исто така, може да ја оштети слузницата на желудникот ако се зема со лекови како аспирин или ибупрофен“, додава Амиршахи.
За да бидете сигурни дека вашите лекови делуваат како што треба и дека ненамерно не го зголемувате ризикот од несакани ефекти, фармацевтите нудат неколку совети. Прво и најважно, секогаш е добра идеја да разговарате со вашиот лекар или фармацевт.
„Иако проверките на интеракциите со лекови се корисни, некои од нив не ги опфаќаат интеракциите со лекови и храна“, забележува Амиршахи.
„Фармацевтите се најинформирани за тоа дали лекот треба да се зема со храна, на празен стомак или со одредена храна и пијалоци што треба да се избегнуваат“, вели Бурдон. „Тоа е бесплатен ресурс што повеќето луѓе го користат недоволно“, додава Шапиро.
„Апсорпцијата на лековите може да биде под влијание на pH вредноста на вашиот желудник или присуството на храна“, објаснува Амиршахи, додавајќи: „Некои лекови треба да се земаат на празен стомак, додека други треба да се земаат со храна или дури и со оброк со висока содржина на масти“.
Понекогаш сè уште можете да ја јадете вашата омилена храна, но само треба да ја јадете неколку часа пред или по земањето на лекот. Разговарајте со вашиот лекар за идеалното време за земање на лекот и дали треба целосно да избегнувате одредена храна.
„Еден од најлесните начини да го намалите ризикот од интеракции со лекови и храна е да создадете рутина за земање на вашите лекови“, советува Бурдон.
Откако ќе воспоставите идеално време за земање на вашите лекови и оброци, држете се до тој распоред. Потсетниците на вашиот телефон исто така можат да ви помогнат да ја стекнете навиката.
Фармацевтите предупредуваат дека грејпфрутот, лиснатиот зелен зеленчук, млечните производи и алкохолот можат да се мешаат во ефектите на вообичаените лекови што се користат за лекување на анксиозност, висок холестерол, болка, згрутчување на крвта, инфекции и хипотироидизам. Нивното комбинирање може да ја намали ефикасноста на вашиот третман или да го зголеми ризикот од штетни несакани ефекти. Доколку не сте сигурни, прашајте го вашиот лекар или фармацевт за совет.
Тие можат да ви кажат дали треба целосно да избегнувате одредени видови храна или дали е доволно да ги земате неколку часа по земањето на лекот. Неколку едноставни промени во вашата исхрана можат да направат голема разлика во безбедноста и ефикасноста на вашиот третман.
Извор…