Дебелината не е прашање на лична дисциплина, туку резултат на меѓусебното дејство на бројни фактори
На дебелината сè уште гледаме како на последица од погрешни животни навики, но сè повеќе сме свесни дека таквиот поглед е премногу поедноставен. На тоа често нè потсетуваат ендокринолозите, кои постојано нагласуваат дека дебелината е сложена хронична болест врз која влијаат бројни фактори.
Затоа, фактот што некој тешко ги губи килограмите не значи автоматски дека не се труди доволно. Кога некое лице ќе каже дека ги променило животните навики, а килограмите и понатаму остануваат, логично е медицинската струка да побара причина зошто е тоа така.
„Кај лицата кои тешко ги губат килограмите, и покрај поздравата исхрана и физичката активност, потребно е да се разгледа пошироката слика“, предупредува ендокринологот Дијана Џао и додава дека тоа е само дел од целата сложувалка.
Според неа, врз телесната тежина можат да влијаат и сонот, стресот, лековите, генетиката, хормоналните нарушувања и други здравствени состојби.
Дали тироидната жлезда си ја врши работата?
Кога пациентот ќе ѝ каже дека не може да ослаби, д-р Џао меѓу првите анализи ја проверува функцијата на тироидната жлезда.
Ако тироидната жлезда работи забавено (хипотироидизам), организмот како да „го намалува гасот“, објаснува таа, односно троши помалку енергија, па телесната тежина може да се зголеми.
Сепак, тоа не значи дека секоја дебелина или зголемување на телесната тежина е последица на проблем со тироидната жлезда. Кај нелекуваниот хипотироидизам, зголемувањето на телесната тежина, според неа, обично е релативно умерено.
Дел од тоа зголемување притоа не е последица на натрупување масно ткиво, туку на задржување сол и вода во организмот. Освен тоа, лицето со забавена работа на тироидната жлезда може да биде изразено уморно и помалку активно, што исто така може да придонесе за зголемување на телесната тежина.
Митот за поврзаноста меѓу маснотиите на стомакот и тироидната жлезда
Многумина проблемите со тироидната жлезда ги поврзуваат со изразот „thyroid belly“, односно со натрупување килограми во пределот на стомакот. Меѓутоа, како што вели оваа лекарка, тоа не е медицинска дијагноза.
Со други зборови, не постои посебен облик на распоред на масното ткиво врз основа на кој лекарот би можел да заклучи дека лицето има нарушување на функцијата на тироидната жлезда.
Зголемувањето на телесната тежина околу половината навистина е проблем, но само по себе не е причина да заклучите дека имате хипотироидизам.
Крвната анализа како почеток
За да се утврди дали тироидната жлезда работи нормално, најпрво е потребна крвна анализа. Најважниот лабораториски показател за процена на функцијата на тироидната жлезда е TSH, односно тиреотропин.
Станува збор за хормон што го произведува хипофизата и кој ѝ испраќа сигнал на тироидната жлезда колку треба да работи.
Кога тироидната жлезда произведува премалку хормони, хипофизата го зголемува производството на TSH за да ја поттикне на поголема активност. Затоа, кај хипотироидизам TSH најчесто е зголемен.
Спротивно на тоа, кај хипертироидизам, кога тироидната жлезда произведува премногу хормони, нивото на TSH се намалува. Сепак, резултатот од крвната анализа не треба да се набљудува изолирано, вели докторката.
На вредностите на хормоните можат да влијаат различни околности, вклучително и акутна болест, стрес и здравствената состојба на лицето. Затоа лекарот секогаш треба да ги поврзе резултатите со симптомите и целокупната медицинска слика.
Уредниот наод на тироидната жлезда не значи дека лицето кое тешко слабее едноставно нема доволно волја. Напротив. Тогаш лекарот може да бара други фактори кои влијаат врз телесната тежина.
Тоа може да ги вклучува метаболизмот на глукозата, лековите што ги зема лицето, квалитетот на сонот, стресот, генетиката, навиките во исхраната и нивото на физичка активност.